ዝተፈላለዩ ጽሑፋት

8 መጋቢት፡ ምህናጽ ሰብኣውነት ዶ ወይስ ጉዳይ ማዕርነት?

    8 መጋቢት፡ ምህናጽ ሰብኣውነት ዶ ወይስ ጉዳይ ማዕርነት?  
                           ብ ምሉኣለም ገረዝግሄር 

ዓመት መጸ፡ ዘመኑ ኣብ ዘብለ ታሪኽ ተደኒስካ ሕመቕካን እህህታኻን ንገዛእ ነብስኻ ምዝንታው ካብ ዘሰልቸውኒ በዓላት እንተልዮም፡ ምጽንባል 8 መጋቢት መዓልቲ ደቂ’ንስትዮ’ዩ። እዚ በዓል’ዚ (ምናልባት ከም በዓል ዝሓስብዎ ሕብረተሰብ እንተልዮም?) እንተ ካብ ርድኢት እንተስ ካብ ትርጉም ምኽላእ ዝብገስ ዝተሓላለኸ ሕልምታትን ባህግታትን ሓቚፉ ክጽንበል ስለ ዘጋጥመኒ፡ ዋጋን ጸጋን ናይቲ ጽምብል ሓደ ዝጭበጥ ትርጓም ካብ ዝስእነሉ ነዊሕ ዓመታት ኣቑጺሩ ሎ። እዚ ዳርጋ ኣብ ብዙሓት ሃገራት ከም ኣህገራዊ በዓል ድሮ ዝኽሩ ተረሲዑስ ምስሉ ዘህሰሰ ጽምብል፡ ኣብ ሃገረይን ኣብ ሕብረተሰበይን ግና፡ ከም ውዑዩን ከም ቀንዲን ውራይ ተሓሲቡ ለለ ክባሃለሉ እንክሰምዕ እምብዛዩ’ዩ ዘደንጽወኒ።

ኣብዛ ብኹሉ እንትና ዝበሰለት ዓለም፡ ጉዳይ ጾታዊ ማዕርነት ከም ቀንዲ ዛዕባ ተራእዩ ከም ቀዳማይ ኣርእስቲ ዓዚዙ ዓመት መጸ ክዝንተወሉን ክብከየሉን ካብ ምስማዕ ዝኸፍእ ድኽነት ድማ፡ ክንደየናይ ከይህልው።? ኣብዚ መዋእል’ዚ ኣይኰነን ዶ ሰብ ብዓቢኡ’ሲ ባህርን ግዳማዊ እንስሳን’ኳ ጉዳይ ተፈጥራኣዊ መሰሉ ኣብ ምውሓስ ተበቒዕሉ ኣብ ዘለናሉ መዋእል፡ ኣብ ዝተሰግረን ታሪኹ ኣብ ዘብለን ዛንታ ተዀርሚኻ “ጸታዊ ማዕርነተይ ይራጋገጸሊይ “ ኣብ ዝብል ጽላል ጭሮሖታት ምዕቋብስ ምስ ምንታይ’ዩ ክውደንን ክስራዕን ዝኽእል?

ነዞም ክልተ ዝተፈላለየ ትርጉም ዘለዎም ቃላት ኣብ ሓደ ተጠሚሮም፡ ንሓደ ገዚፍ ሕብረተሰብ መልእኽቲ ከማሓላልፉ ተባሂሎም ክጽንበሉ ክሪኦም ከለኹ ድማ፡ ማዕረ ክንደይ ባጫን ዓሎቚን ኣብ ልዕሊ’ታ ናጽነታ ዘይጨበጠት ኤርትራዊት ሄዋን ይፍጸሙ ምህላው እምብዛ’ዩ ዘጉህየኒ። ጓል ኣንስተይቲ ኤርትራ መቓልሓ ኣብ ክንዲ መቓልሕ ሰብኣውነትን ውልቀ -ሓርነትን ንምንዳይ ኣብ ክንዲ ዝኸውን፡ምሉእ ዓቕማን ብቕዓታን ቃልሲ ንመሰል ማዕርነት ንምርግጋጽ ሓገዝ ተባዕታዊ ሓይሊ ንምእካብ ኣእምሮኣ ትጸምዶ እንተልያ፡ ካልእ እሱር ሕብረተሰብ ምንፍብራኽ ዳግም ትጽዕት ከምዘላ ተፈሊጡ “ኤህ ባሃሎ የብዘሐላ” ካብ ምባል ንብሎ የብልናን።

ኩሉ ሰብ ከም ዝርደኦ ዋጋ ማዕርነት፡ ብስራሕን ውልቀ ብቕዓትን ዝራጋገጽ ኣእምራዊ ንጥፈት ደኣ’ምበር ጉዳይ ጾታን ኣካላዊ ፍልልይ ከም ዘይኰነ ማንም ሰብ ዝስሕቶ ኣይኰነን። ሰብኣዊ ሓርነትን ውልቀ-ናጽነትን ግና፡ ጉዳይ ምሃብን ምኽላእን ሰብኣዊ ኣተሓሕዛ ናይቲ ኣብ ምምዕባል ዝርከብ ሕብረተሰብ ደኣ’ምበር ብእምንን ብብረትን ወርዊርካ ዝራጋገጽ ማዕርነት ዘመኑ ዝበለየ ናይ ትምክሕተኛታት ልምዲ’ዩ።

ከም ሰብ ሰብኣውነታ ዘይጨበጠት ጓል ኣንስተይቲ ኤርትራ ፡ ፍትሒ ኣብ መስርሕ ንማዕርነት ኣብ ዝብል ካልኣዊ ዛዕባ ተደቚሳ ዕንክሊል ክትብል እንክትሪኣ ንዝስመዖስ መዓስ ዘየሕዝን ኰይኑ። ናጽነትን ሰብኣውነትን ሓርነት እቲ ቀንዲ ዛዕባኣ ኣብ ክንዲ ዝኸውን ፡ እቲ ብቀንዲ ጸላኢኣ ዝኽተሎ ስርዓተ ኣገባብ ተኸቲላ ዳግም ምውናን ማዕርነት ዝብላ ሕልሚ ከተካውን ግን ካብ ፍልጠት ማዕረ ክንደይ ማሕዲጋ ከምዘላ ንምግማቱ ኣየጸግምን’ዩ። ዋጋ ሓርነትን ሰብኣውነትን ብፍልጠትን ምዕባለን ዝርከብ ስርዓተ ሕጊ ደኣ ምበር፡ ብጉልበትን ጸታን ዝርከብ ማዕርነታዊ ክብርታት ኣይኰነን።

ሰብኣዊ ማዕርነት ግን ብዓንዳ-ርእሱ ምድላይን ምርክብን ንዝጠፋአት ነብሰ ናጽነት ደኣ እምበር “ማዕረ ኢና” ብዝብል ስነ-ሓሳብ ዝራጋገጽ ክፍሊ ታሪኽ ኣይኰነን። ስለዚ 8ተ መጋቢት ብዓለማዊ መለኺዕታቱ መድረኹ ዝጨበጠ ሕሉፉን ዝተረሰዐን በዓል ምዃኑ ደቂ ኣንስትዮ ኤርትራ ክግንዘባ ይግባእ። ስለዚ ሄዋናት ኤርትራ ኣብ ክንዲ ናብ ዝተበልዐ ታሪኽ ተመሊሰን ማዕርነትና ይታሓሎ ኣብ ክንዲ ዝብላ ናብቲ ዓለም ዓሲላትሉ ዘላ ዳስ ሰብኣውነት ክውሕዛን ክጓየያን ንኣንፈይ ክምሕጸነን ይፈቱ።

8ተ መጋብት ግን ዳግም ብኸምዚ ኣገባብ ዘይድገም ይግበሮ

ኣሜን!!!

ሙሉኣለም ገ/ሄር

09/03/2018ተል-ኣቪቭ

 Photo credit:  https://www.facebook.com/photo.php?fbid=992744830811393&set=pb.100002276565932.-2207520000.1520615984.&type=3&theater

Leave a Reply

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s